SİNAN CANAN tarafından yazılan yazılar

En Son Ne Zaman Mektup Aldınız?

*** Dikkat: Bu yazının seslendirilmiş versiyonunu aşağıdaki oynatıcı yoluyla dinleyebilirsiniz: https://www.acikbeyin.com.tr/wp-content/uploads/en-son-ne-zaman-bir-mektup-aldiniz.mp3 Seslendiren: Volkan Kutluer Odamda bir kutum var benim. Eski bir ayakkabı kutusu. Arada bir açıp eski günleri yadettiğim malzemelerle dolu içi. İlk kullandığım gözlükten, lisedeki hatıra defterime; rahmetli dedemin yıllarca kullandığı, şu içine jilet takılan tıraş bıçağından, ilk sevgilimin hediye ettiği parfümün boş şişesine…

Mizahın Sinirbilimi Bölüm-2

Erkek ve kadın arasında fark var mı? Erkek ve kadın beyinleri arasındaki farklar malumunuzdur; peki espri işleme süreçlerinde acaba ne gibi farklar var? Beyin görüntüleme çalışmaları, kadın ve erkek beyninde espri işleme sürecinin hemen hemen aynı devrelerle gerçekleştiğini gösteriyor. Fakat arada iki küçük fark var: Kadın beyninde işlem, erkeklerinkinden daha uzun sürüyor ve sonunda ödül…

Mizahın Sinirbilimi Bölüm-1

İnsan türü olarak en sevdiğimiz eylemlerden biri gülmek olsa gerek. Yapılan hesaplamalara göre, sıradan bir insan, günde ortalama 17.5 kez gülme ve ilişkili mimikleri sergiliyor(1). Bu kadar yaygın bir davranış olmasına ve üzerinde neredeyse yüzyıllardır çalışılıyor olmasına rağmen, hala neleri neden komik bulduğumuz pek açık değil. Fakat son yıllardaki işlevsel beyin görüntüleme çalışmaları, her alanda…

Beynimizin Saati: Zaman Algısının Sinirbilimi

Zaman nedir? Zaman, çevremizi oluşturan üç boyutlu mekan koordinatlarına ilave olarak dördüncü boyutu oluşturan fiziksel bir boyutun adıdır. Einstein’den beri, yaşam çerçevemizi oluşturan evrenimizi uzay-zaman birlikteliği içinde “dört boyutlu” bir yapı olarak algılamaktayız. Kartezyen sisteme göre üç tane olan (en-boy-yükseklik gibi kavramlarla ifade edilen) mekan boyutları nesnelerin uzaydaki konumlarını belirlerken, dördüncü boyut olan zaman, nesnelerin…

Gözler neden “geriye doğru devrilir”?

*** Dikkat: Bu yazının seslendirilmiş versiyonunu aşağıdaki oynatıcı yoluyla dinleyebilirsiniz: https://www.acikbeyin.com.tr/wp-content/uploads/gozler-neden-geriye-dogru-devrilir.mp3 Seslendiren: Volkan Kutluer Kendinden geçip bayılırken, derin derin düşünürken veya aşırı zevk alma hallerinde gözlerin yukarı doğru yuvarlandığına şahit olmuşsunuzdur. Peki, neden? Gözlerimizin doğal hali aslında gün içinde sürekli karşıya bakarken durduğu şekilde değildir. Normal halinde, göz yuvarlağının yerleşimi ve ona bağlı kaslar sayesinde, bir…

Öğrenmenin Unutulmaya Yüz Tutan Yolları

“Bir çocuğun zeki olmasını istiyorsanız, ona masallar anlatın. Eğer daha da zeki olmasını istiyorsanız, daha çok masal anlatın…” Albert Einstein Masallar, kahramanlar, cinler, periler, devler, cüceler… Bir zamanlar karanlık gecelerin ayrılmaz parçaları olan masallar, kıssalar, öyküler… Büyüklerin ağzından ağır ağır çıkan kelimelerle dinleyen genç beyinlerin kıvrımlarında şekillenen birbirinden eğlenceli, tatmin edici ve hayret verici görüntüler,…

İradenizi Kuvvetlendirmenin 6 Bilimsel Yolu

Çok şey yapmak istiyoruz. Yeni bir dil yahut enstrüman öğrenmek, sevmediğimiz bir alışkanlığımızı bırakmak yahut yeni bir alışkanlık kazanmak… Odaklanabilsek bunların çoğunu yapabileceğimizi de biliyoruz. Fakat sorun, irade dediğimiz zihinsel sürecin çok fazla kaynak tüketmesi. Bu nedenle aynı anda birden fazla irade gerektiren rutini hayatımıza sokmamız oldukça zordur. Diğer bir deyişle, her seferinde bir beceri…

Kalp Atışımız Duyularımızı Etkiler Mi?

*** Dikkat: Bu yazının seslendirilmiş versiyonunu aşağıdaki oynatıcı yoluyla dinleyebilirsiniz: https://www.acikbeyin.com.tr/wp-content/uploads/kalp-atisimiz-duyularimizi-etkilermi.mp3 Seslendiren: Volkan Kutluer Kalp atışınızı fark eder misiniz? Eğer çok heyecanlı, kızgın yahut korkmuş değilseniz muhtemelen cevabınız “hayır” olacaktır. Kalp atışları aslında bedenin içinde meydana gelen, oldukça belirgin bir fiziksel etki yaratır ve damarlarımız boyunca yayılan nabız dalgasıyla birlikte adeta her seferinde minik bir…

Beyin neden “özel” bir organdır?

*** Dikkat: Bu yazının seslendirilmiş versiyonunu aşağıdaki oynatıcı yoluyla dinleyebilirsiniz: https://www.acikbeyin.com.tr/wp-content/uploads/beyin-neden-ozel-bir-organdır.mp3 Seslendiren: Volkan Kutluer Bedenimizin en üst kontrol merkezi olan beynimizin yapısı birçok organdan daha karmaşık ve işlevleri hâlâ büyük oranda gizemini koruyor. Fakat beyni “özel” yapan sadece bunlar değil. İşte anlata anlata bitiremediğimiz beyin denen o harika parçamızın diğer organlarımızdan bazı temel farkları: 1.…

Eğitimimiz ne kadar bilimsel? Bölüm-2

Geçen haftalarda ilk bölümünü yayımladığımız, öğrenmenin kapasiteyle bağlantısını ve benzersizlik sorununu irdelediğimiz “Eğitimimiz Ne Kadar Bilimsel?” başlıklı yazımızın devamını paylaşıyoruz. Zekâ miti Zekâ, tanımını kolayca yapabildiğimiz bir şey değildir. Uzun zaman boyunca hızlı işlem yapabilme, hatırlayabilme, basit veya karmaşık problemleri çözebilme gibi bileşenlere dayalı ölçümlerle zekâyı belirlemeye, puanlamaya çalıştık. Bu alışkanlığımız hâlâ da devam ediyor.…
Menü